Wstęp

chów bydła

Składniki pokarmowe występują w paszach w różnorodnych formach i związkach chemicznych. W procesie trawienia muszą one ulec przemianie do takiej formy, która umożliwi ich wykorzystanie przez organizm zwierzęcia. Tylko bowiem to, co zostanie strawione, jest przydatne w przemianie materii. W prawidłowym żywieniu przeżuwaczy szczególne znaczenie ma ilość i jakość substancji podporowych tkanek roślinnych (włókno). Ta olbrzymia masa węglowodanów, tworzących ściany komórek roślinnych (celuloza, hemicelulozy, pektyny i in.), może być wykorzystana przez zwierzę tylko dzięki działalności mikroorganizmów bytujących w przedżołądkach. Proces ten ma ogromne znaczenie gospodarcze. Produktami przemiany mikrobiologicznej paszy są krótko łańcuchowe kwasy tłuszczowe, które poprzez ścianki żwacza dostają się do krwi, a następnie do miejsc ich zapotrzebowania, stanowiąc ważne substancje podstawowe dla zaopatrzenia energetycznego i syntezy produktów zwierzęcych. Pewną niekorzystną cechą tego procesu mikrobiologicznego jest występujący przy tym połączony ze stratami rozkład węglowodanów zapasowych (skrobia, cukry) a także białek pasz, które mogłyby być trawione przez enzymy własne zwierzęcia. U przeżuwaczy działanie enzymów własnych w jelicie cienkim poprzedzone jest mikrobiologicznym trawieniem pasz w przedżołądkach. Proces ten ma decydujące znaczenie dla rozwoju mikroorganizmów żwacza oraz dla pokrycia potrzeb białkowych przeżuwaczy. Bakterie bowiem zbudowane są głównie z białka o wysokiej wartości biologicznej, tzn. ich skład aminokwasowy odpowiada w dużym stopniu potrzebom zwierząt przeżuwających. W wyniku trawienia białka bakteryjnego jelicie cienkim następuje zaopatrzenie organizmu w aminokwasy. Dzięki działalności mikroorganizmów można też wykorzystywać związki azotowe niebiałkowe (ZAN) dla zaspokojenia potrzeb białkowych organizmu przeżuwacza. Działalność drobnoustrojów w przedżołądkach ma podstawowe znaczenie dla strawności składników paszy i zaopatrzenia przeżuwaczy w składniki pokarmowe. Jest więc konieczne, ażeby również hodowca wiedział, co dzieje się w przedżołądkach i jakie warunki powinny być spełnione, aby uniknąć zakłóceń w ich funkcjonowaniu. Z tego też względu niniejszy rozdział jest opracowany bardziej szczegółowo niż ma to miejsce w typowej książce dla rolników praktyków.
Tagi: trawienie
Blogroll